Sleutelfiguren in de Val van de Berlijnse Muur (1989)

De Berlijnse Muur viel op 9 november 1989, maar de instorting werd gedreven door een cascade van beslissingen en acties van leiders aan beide kanten van het IJzeren Gordijn.

Oost-Duitse Leiderschap

Erich Honecker

SED Generaal Secretaris (1971–1989). Hardliner; weerstond hervorming. Gedwongen te ontslag te gaan 18 okt 1989, midden in massaprotesten.

Egon Krenz

Honecker's opvolger (okt–dec 1989). Probeerde beperkte hervormingen maar verloor controle. Trad af dec 1989.

Günter Schabowski

SED Politburo lid & woordvoerder. Op een 9 nov persconferentie, per ongeluk onmiddellijke, onbeperkte reis naar het Westen aangekondigd—de grensstroom ontketend.

Hans Modrow

Ministerpresident (nov 1989–apr 1990). Onderhandelde overgang; begeleidde eerste vrije verkiezingen (mrt 1990).

West-Duitse Leiderschap

Helmut Kohl

Kanselier (1982–1998). Gripeerde het moment; presenteerde Tienpuntenplan voor hereniging (28 nov 1989); onderhandelde Twee-Plus-Vier Verdrag.

Internationale Actoren

Michail Gorbatsjov

USSR Generaal Secretaris (1985–1991). Glasnost en perestrojka creëerden de toelatende omgeving; weigerde militair in te grijpen.

George H. W. Bush

VS President (1989–1993). Steunde Kohl; beheerde Sovjets relaties; waarborgde NATO raamwerk voor herenigd Duitsland.

Ronald Reagan

President (1981–1989). Zijn 1987 Brandenburgpoort toespraak ("Meneer Gorbatsjov, haal deze muur af!") symboliseerde Westerse vastberadenheid.

Grassroots Katalysatoren

Even cruciaal: Oost-Duitse demonstranten (Leipzig's Maandagdemonstraties), kerk groepen (Nikolaikerk), emigranten via Hongarije/Tsjechoslowakije, en grenswachters die 9 nov ervoor kozen niet te schieten.