De drie takken van de Amerikaanse staatsregering

Elke Amerikaanse staatsregering herhaalt de federale tripartite structuur:

1. Wetgevende tak

Functie: Maakt wetten van de staat
Structuur: Tweekamerig (49 staten) — Nebraska is eenkamerig

• Lagerhuis: House of Representatives / Assembly / House of Delegates (2–4 jaar termijnen)
• Bovenhuis: Senate (4 jaar termijnen, vaak gestaggerd)
• Grootte: Variërt (NH House: 400; CA Senate: 40)
• Bevoegdheden: Wetten aannemen, begroting goedkeuren, benoemingen bevestigen, veto overrulen, impeachment

2. Uitvoerende tak

Hoofd: Gouverneur (verkiezingen, 4 jaar termijnen; VT/NH: 2 jaar)

• Bevoegdheden: Wetten uitvoeren, veto wetten, ambtenaren/rechters benoemen, National Guard bevelvoeren, gratie, begroting voorleggen, noodbevoegdheden
• Overige gekozen: Lt. Gov, Attorney General, Secretary of State, Treasurer, Auditor, Superintendent (variërt)
• Agentschappen: Departementen (Gezondheid, Transport, Correctie, Onderwijs, etc.)

3. Rechtsprekende tak

Functie: Interpreteert staatswetten/grondwet

• Structuur: Supreme Court (hoogste rechtscollege) → Tussenappel (meeste staten) → Eerste aanleg (Superior, Circuit, District)
• Selectie: Gouverneur benoeming, merit selectie (Missouri Plan), partijdige/niet-partijdige verkiezingen, legislatieve verkiezing
• Jurisdictie: Staatsrechtzaken (contracten, onrechtmatige daad, gezin, erfrecht, straf, administratieve beroepen)

Checks & Balances

• Gouverneur veto ↔ Wetgevende overruling (meestal 2/3)
• Judiciaal toetsen van wetten/uitvoerende handelingen
• Wetgever bevestigt benoemingen, controleert begroting, impeachment
• Gouverneur benoemt rechters (vaak)

Belangrijk verschil met federaal

Staten hebben plenary police powers (gezondheid, veiligheid, zeden, onderwijs) — brede bevoegdheid niet aan federale overheid gegeven.