Cairngorms National Park: Schotlands grootste, opgericht 2003

Belangrijke statistieken

• Oppervlakte: **4.528 km² (1.748 mi²)** — **grootste nationale park in het VK** (tweemaal de grootte van Lake District).
• Locatie: Oostelijke Hooglanden, strekkend over **Aberdeenshire, Moray, Highland, Angus, Perth & Kinross**.
• Kern: **Cairngorm-bergen** (hoog, arctisch-alpijn plateau).
• Bevat: Oude Caledonische dennenbossen (Rothiemurchus, Abernethy), **Angus Glens**, **Strathspey**, Rivier Spey, Dalwhinnie.
• Hoogste pieken: Ben Macdui (1.309 m), Braeriach (1.296 m), Cairn Toul (1.291 m), Cairn Gorm (1.245 m). 5 van VK's 6 hoogste bergen.

Unieke governance

• **Park Authority** (Grantown-on-Spey) — partnerschapmodel: 1/3 lokale raadsleden, 1/3 Scotse Ministers' aanwijzingen, 1/3 lokale gemeenschapsbenoemingen.
• Vier doelen: Behoud, Duurzaam gebruik, Begrip/Genot, Duurzame gemeenschappen.
• **Levend, werkend landschap:** 18.000 inwoners; landbouw, bosbouw, toerisme, distilleren coexisteren met behoud.

Waarom 2003?

Decennialang pleitocht (sinds 1940s). Erkend voor **internationaal significante** arctisch-alpijne habitats, capercaillie, wilde kat, marter, tweebloemige parelgras, en cultureel erfgoed (clan-sites, militaire wegen, whisky).