De Wisconsin-glaciaatie: Noord-Amerika's laatste grote ijs tijdperk

Toen ijsplaten helft van het continent bedekten

De meest recente glaciale periode in Noord-Amerika, de Wisconsin-glaciaatie, begon ~75.000 jaar geleden en eindigde ~11.700 jaar geleden (start van het Holoceen). Het was de laatste van de Pleistocene "ijstijden."

Omvang van het ijs

• Laurentide ijsplaat: Bedekte heel Canada, Grote Meren regio, Nieuw-Engeland, en reikte zover zuid als noordelijk Ohio, Indiana, Illinois, Missouri, Nebraska, de Dakota's, Montana, Idaho, en Washington.
• Cordillerane ijsplaat: Bedekte de Kustgebergte en Rocky Mountains van Brits-Columbia, Alberta, en noordelijk Washington/Idaho/Montana.
• Innuitische ijsplaat: Bedekte het Canadese Arctische Archipel.

Op maximum (~20.000 jaar geleden) daalde het wereldwijde zeeniveau door ijsvolume met ~120 meter (400 ft), wat de Bering Landbrug blootlegde.

Oorzaken

Gedreven door Milankovitch-cycli — veranderingen in aardbaan (excentriciteit, helling, praecessie) die zomerinstraling op hoge breedtes verminderden, waardoor sneeuw kon persisteren en accumuleren. Versterkt door CO₂ feedback (lagere broeikasgassen), albedo feedback (ijs reflecteert zonlicht), en mogelijk vulkanische aerosolen.

Nalatenschap landschappen

• Grote Meren: Uitgehakt door lobben van de Laurentide-plaat.
• Vingermeren, NY: Verdiepte rivierdale.
• Morenen: Lange Eiland, Kaap Cod, Oak Ridges Moraine (Toronto), Kettle Moraine (WI).
• Drumlins, eskers, kames, uittrekkingsvlaktes over noordelijk VS en Canada.
• Kanaalvormige Schraallanden (WA): Katastrofale vloeden van glaciale Meer Missoula.

Menselijke context

Paleo-indianen binnengingen via Beringia tijdens de glaciaatie; de ijs-vrije corridor opende ~14.000 jaar geleden, en kustmigratieroutes bestonden eerder. De Younger Dryas koude piek (12.900–11.700 BP) dreef ijs kort weer op voor definitieve terugtrekking.