Vervoer in oud Japan: van voetpaden tot rikschas

Pre-moderne Japans vervoer werd gevormd door bergachtig terrein, rijstvelden, en een rigide klassestelsel dat mobiliteit beperkte.

Primaire modi

• Lopen – Universeel voor gewone mensen; poststations (shukuba) op de Vijf Hoofdwegen (Gokaidō) booden rustplaatsen.
• Sedanstoelen (kago, norimono) – Gesloten draagstoelen gedragen door dragers; gebruikt door edelen, ambtenaren, rijke kooplieden. Streng sumptuiaire wetten reguleerden versiering.
• Paarden – Gereserveerd voor samurai, koeriers (hikyaku), en aristocraten. Pakpaarden (nima) verplaatsten goederen op bergpaden.
• Ossen – Trokken zware karren (kuruma) op platte wegen; langzamer maar goedkoper dan paarden.
• Rivier & kustschepen – Essentieel voor bulksvervoer (rijst, hout, belasting). Kawabune (rivierschepen) en bezaisen (kustvaarders) voeren vaste routes.
• Rikschas (jinrikisha) – Geïntroduceerd ~1870 (Meiji); mens-getrokken, later fietsrikschas; domineerden stedelijk vervoer tot trams/auto's.

Klasse & geslachtsbeperkingen

• Gewone mensen hadden reisvergunningen (tegata) nodig om controlepunkten (sekisho) te passeren.
• Vrouwen uit samurai-families reisden in gordijnen sedanstoelen; gewone vrouwen liepen vaak.
• Kooplieden gebruikten pakpaarden en boten; hun rijkdom financierde uiteindelijk wegverbeteringen.

De Meiji-restauratie (1868) ontmantelde barrières, introduceerde spoorwegen (1872 Tokio–Yokohama), en startte moderne vervoersinfrastructuur.