Is Zoroastrisme (Perzische Godsdienst) Monotheïstisch? Ja — Met Nuance (Henotheïstisch)

Zoroastrisme, de oude Perzische godsdienst, is fundamenteel monotheïstisch. Het richt zich op de aanbidding van **één opperste, ongeschapen God: Ahura Mazda** (Wijze Heer), schepper van al het goeie, bron van waarheid (Asha) en orde.

De Nuance: Henotheïsme / "Monotheïsme Met Goddelike Emanaties"

Zoroastrisme erkent een hiërarchie van goddelike wezens — de **Amesha Spentas** (Rijke Onsterfelijken: 6-7 attributen van Ahura Mazda zoals Goede Geest, Waarheid, Hingebondenheid) en **Yazatas** (waardig van aanbidding, bv. Mithra, Anahita, Verethragna).

Cruciaal: Deze zijn **geen onafhankelijke goden**. Ze zijn:

• **Emanaties / Manifestaties** van Ahura Mazda's attributen.
• **Ondergeschikt** aan Ahura Mazda.
• **Niet als ultieme aanbeden** — vereering vloeit *door* hen *naar* Ahura Mazda.

Dit maakt het **henotheïstisch** (aanbidding van één opperste God terwijl andere goddelike wezens erkend worden) met **sterk monotheïstische theologie**. Het is **niet polytheïstisch** (meerdere onafhankelijke goden).

Historische Betekenis

• Oudste geopenbaarde monotheïstische godsdienst (profeet Zoroaster / Zarathustra, ca. 1500–1000 v.Chr. of eerder).
• Diepgaande invloed op **Jodendom, Christendom, Islam** (Satan, engelen, opstanding, laatste oordeel, hemel/hel, Messias/Saoshyant).
• Staatsgodsdienst van **Achaemenidische, Parthische, Sassanidische Perzische Rijken**.
• Overleeft vandaag: **Parsis (India), Iraniërs (Iran), wereldwijde diaspora** (~100–200k aanhangers).

Oordeel: **Monotheïstisch** in kerntheologie (Eén God, Ahura Mazda). **Henotheïstisch** in rituele structuur (vereering van Amesha Spentas/Yazatas als goddelike aspecten).